Mały Rynek w Opolu

CZĘSĆ   STUDIALNA

Analiza  stanu  istniejącego  skłoniła  autora  pracy  konkursowej  do  przyjęcia  nieco  innej  hierarchii  wartości  od  zapisanej  w  miejscowym  planie  zagospodarowania  przestrzennego  dla obszaru  wyznaczonego  warunkami  konkursu.  Podstawowymi  walorami  Miejsca są:  północno – wschodnia  „fasada”  kształtowana  przez  budynki  kościoła  Św.  Wojciecha  oraz  Uniwersytetu  Opolskiego  połączone  zieloną  skarpą  wpisane  w  ciąg  łączący  ulicę  Muzealną   z  placem  Mikołaja  Kopernika.  Sugerowana  w planie  lokalizacja  nowego  budynku  Uniwersytetu   niweczy  przestrzenne  walory  miejsca  oraz  przekreśla  jego  potencjalne  walory,  jako  miejsca  rekreacji.  Wątpliwości  budzi  także prognoza  ożywienia  tego  rejonu  poprzez  rozwój  funkcji  usługowych  w parterach  budynków  stanowiących  pierzeje   Małego  Rynku.  Skala oraz ograniczenia  techniczne  realizacji  potencjalnego  programu usługowego  w budynkach  z  wysokimi  parterami,  w  ocenie  autora  pracy,  przyniesie  bardzo  ograniczone  efekty  i  tym  samym  „ożywienie”  tej części  miasta  będzie miało  umiarkowany  wymiar  o ile  w  ogóle nastąpi.  Kolejną  przesłanką  dla  obaw  o  kształt  projektowanej  przestrzeni,  jest  zupełny  brak  ustaleń  miejscowego  planu  zagospodarowania  przestrzennego  dla  zespołu  klasztornego  Zgromadzenia  Sióstr  Szkolnych  de  Notre  Dame.  Plan  zachowuje,  wydaje się  niewłaściwe  relacje  styku  przestrzeni  publicznych  i  prywatnych  w  tym  miejscu.  Obecnie  Mały  Rynek  pełni  funkcję  parkingu  dla tego  fragmentu  miasta  a  plan  miejscowy,  nie  daje  adekwatnej  odpowiedzi  na  potrzeby tego typu.

KONCEPCJA

Projekt  konkursowy  realizuje podstawowe  cele  określone  w  warunkach  konkursu:

Dla  Małego  Rynku:

–      „Ożywienie”  miejsca  (Małego  Rynku)  poprzez  odwołanie  się  do  historycznej  funkcji  placu –  placu  targowego  i  realizację  tzw.  „Kramu  Opolskiego”  –  targowiska  miejskiego  z programem  stoisk o charakterze  bliskim  stoiskom  promocyjnym  z  galerii  handlowej.  Funkcji  handlowej  towarzyszy  program  rekreacyjny  z  lustrem  wody – fontanną  w centralnym  punkcie  placu.

Proponowane  wzmocnienie  programu  miejskiego  poprzez  realizację  (o ile  budżet  miasta  na  to  pozwoli)  parkingu  podziemnego  pod  płytą  placu  targowego.

–      Realizację  funkcji  rekreacyjnej  –  głównie  poprzez  adaptację  skarpy  z  niską  zielenią  jako  swoistej  widowni  dla  teatrum  miejskiego  rozgrywającego  się  u  jej  podnóża.  Układ  przejść  z  ławkami  staje się  galerią  widokową  a  jednocześnie  umożliwia  osobom niepełnosprawnym i  matkom  z  wózkami  z  dziećmi,  użytkowanie  tego  fragmentu  miasta,

–      powołanie  nowego  „placu  miejskiego”  poprzez  propozycję  lokalizacji  nowego  budynku  Uniwersytetu  Opolskiego  w  taki  sposób  aby  wraz   z budynkiem  Muzeum  Śląska   Opolskiego  tworzyły  ramy  kaskadowo  układanych  schodów, placyków,  pochylni, zielonych  tarasów  na  skarpie  uniwersyteckiej.

–      realne  porządkowanie południowo – wschodniej  pierzei  placu,  wymaga  podjęcia  działań  planistycznych,  które  łączyłyby  potrzeby  miasta  i  cele  Zgromadzenia  Zakonnego.

Dla   placu   Św.  Sebastiana:

–      zintegrowanie  plastyczne  i  funkcjonalne  przestrzeni   publicznej  poprzez   „nałożenie”  dwóch konstrukcji:  nietypowego placyku  przed  wejściem do  kościoła  i  konstrukcji  przestrzennej  samego  skweru  –  bardzo  typowego niewielkiego   placu  miejskiego.

PROPONOWANE   ROZWIĄZANIA 

Praca  konkursowa przewiduje zagospodarowanie  Małego  Rynku  poprzez  realizację w ramach  jednego  zespołu,  trzech   przenikających  się  galerii,  otwartych  na  wprost  narożników   placu  i  stanowiących  wejścia  do  ciągów  handlowych.  Usytuowanie  galerii  nawiązuje  do  zabudowy  pierzejowej   o  nieregularnej  linii  zabudowy  odwołującej  się   do  form  bezpośrednio  sąsiadujących  z  planowanym  obiektem.  Galeria  jest  budynkiem  łączącym  konstrukcję  z  klejonego  drewna  i  stali  ze  szklaną  obudową  przestrzeni  handlowej.  W  narożnikach  Placu  konstrukcja  posiada  jedynie  szklany  dach umożliwiając  przejście  w  każdym  kierunku  i  dostęp  do  części  rekreacyjnej  zespołu.  Projekt  zakłada  w części  zadaszonej  zespołu  możliwość  urządzania  czasowych  (kilka godzin)  stoisk  handlowych,   jak na typowym   targowisku.   Wewnętrzną  przestrzeń  zespołu  wypełnia  strefa  rekreacji   z  fontanną –  lustrem   wody  wylewającej  się  z płytkiego  zbiornika.   Zagospodarowanie  uzupełnia szpaler  drzew  w  donicach  (opcja  z  parkingiem  pod  płyta  placu) oraz  siedziska  modułowe  ESCOFET  „TWIG”.  Dla wersji z parkingiem  podziemnym,  przy południowej  i  zachodniej  galerii  zaprojektowano  jednokierunkowe  pochylnie  dla  samochodów  dostawczych  i  osobowych.  Wjazd  i  wyjazd  zostały  zlokalizowane  w  strefach  martwych  dla  ruchu  pieszego.

 

Nawierzchnia  placu  oraz posadzki  galerii zostały  zaprojektowane  jako  jednorodna  płaszczyzna  z  płyt  granitowych   ze  szczelinowym  odwodnieniem  liniowym.  Krawężniki  granitowe,  jezdnie otaczające  zespół  z łamanej  kostki  granitowej  28 x 14 x 14.  Projekt  przewiduje  wykonanie  wszystkich  chodników  towarzyszących  realizacji  zadania z płyt  czerwonego  granitu  osadzonych  w bordiurze  z kostki  bazaltowej  4 x 4 x 7,  typowego  rozwiązania  dla  miast  śląskich.  Realizacja nowych  nawierzchni,  poza  wyższym  standardem  wykonania  nie  powinna  odbiegać  od  zdyscyplinowanej  stylistyki  obowiązującej  w centrum  miasta.

Autorzy  pracy  konkursowej  uważają  za  konieczne  pozostawienie eksponowanej –  centralnej  części  „Skarpy  Uniwersytetu” wolnej  od  zabudowy.  Zgodnie  z  wcześniej  określonymi  celami  opracowania  praca  konkursowa  przewiduje  dla tej  części  terenu  2UN  oraz  schodów  kościoła  (teren 8Kp) zintegrowane  zagospodarowanie  wykorzystujące  zróżnicowanie  poziomu  terenu  dla  urządzenia  terenu  zielonego  o  szczególnej  ekspozycji  stwarzającego  szansę  aktywizacji  tego  fragmentu  miasta.  Projekt  przewiduje  rozbudowę  istniejącego  układu  schodów  oraz  wzbogacenie  kompozycji  o  kaskadę olejek  pochylni  łączących  poszczególne  formy  zagospodarowania  usytuowane  na różnych  poziomach.    Projekt  przewiduje  realizację  schodów  i  nawierzchni  z bloków  i  płyt  granitowych  a  alejek  według  zasad  przyjętych  dla chodników.   Skarpę  wzdłuż  alejek  wzmacnia  niski  (ok. 30 cm) murek  oporowy  z kostki  granitowej  (28 x 14 x 14)  w  którym  prowadzona  jest  linia  oświetleniowa  z  oprawami  oświetlenia  „przeszkodowego”.  W linii  murku  projekt  przewiduje  montaż  ławek  Victor  Stanley  typu  „CBNA – R – 103”.    Całość  stoku  skarpy obsadzona  krzewami  płożącymi.

Dla  potrzeb  oświetleniowych  przewidziano  użycie  opraw  oświetleniowych  typu  NEO – PRISMA w trzech  rozmiarach  firmy  Escofet.

Mały Rynek w Opolu